Τρίτη 11 Ιανουαρίου 2022

ΔΠρΘεσ ΑΔ78/2021: Πλημμελής τήρηση της γνωμοδοτικής διαδικασίας ενώπιον της Επιτροπής Μετανάστευσης

5. Επειδή, στο άρθρο 134 του προαναφερθέντος ν. 4251/2014, όπως ισχύει κατά τον κρίσιμο χρόνο, ορίζεται ότι: «1. Στο Υπουργείο Μεταναστευτικής Πολιτικής συνιστώνται τρεις (3) Επιτροπές Μετανάστευσης. Οι Επιτροπές συγκροτούνται με απόφαση του Υπουργού Μεταναστευτικής Πολιτικής με την οποία ορίζονται ο Πρόεδρος, τα μέλη και οι γραμματείς, τακτικοί και αναπληρωματικοί. … Οι Επιτροπές Μετανάστευσης γνωμοδοτούν για κάθε θέμα που παραπέμπεται σε αυτές και αφορά στη χορήγηση ή ανανέωση των αδειών διαμονής που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του Υπουργείου Μεταναστευτικής Πολιτικής. … 2. Σε κάθε Νομό της Αποκεντρωμένης Διοίκησης συνιστάται πενταμελής Επιτροπή Μετανάστευσης, η οποία αποτελείται από τέσσερις (4) υπαλλήλους της αρμόδιας υπηρεσίας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης, από τους οποίους ο ένας (1) είναι ο Προϊστάμενος της, ο οποίος και προεδρεύει, και από έναν εκπρόσωπο της αστυνομικής αρχής. Για την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αττικής συνιστάται μία (1) Επιτροπή για κάθε αρμόδια υπηρεσία. Με απόφαση του Συντονιστή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης συγκροτείται η Επιτροπή και ορίζονται τα τακτικά και αναπληρωματικά μέλη της, ο γραμματέας με τον αναπληρωτή του, καθώς και ο εισηγητής, χωρίς δικαίωμα ψήφου, μαζί με τον αναπληρωτή του. Ο εισηγητής και ο γραμματέας είναι υπάλληλοι της αρμόδιας υπηρεσίας … 3. Έργο των Επιτροπών Μετανάστευσης των προηγούμενων παραγράφων είναι: α. … γ. Η διερεύνηση της ύπαρξης προσωρινής ή μόνιμης αντικειμενικής αδυναμίας προσκόμισης διαβατηρίου. Κατά την εξέταση των στοιχείων του φακέλου η Επιτροπή λαμβάνει υποχρεωτικά υπόψη το βαθμό ένταξης του ενδιαφερόμενου στη χώρα. …».

6. Επειδή, το άρθρο 20 του, κυρωθέντος με το άρθρο πρώτο του ν. 2690/1999 (Φ.Ε.Κ. Α΄ 45), Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, ορίζει ότι: «1. Όπου ο νόμος, για την έκδοση διοικητικής πράξης, προβλέπει προηγούμενη γνώμη (απλή ή σύμφωνη) … η μεν γνώμη διατυπώνεται ύστερα από ερώτημα του οργάνου που έχει την αποφασιστική αρμοδιότητα … Η γνώμη … πρέπει να είναι έγγραφη, αιτιολογημένη και επίκαιρη κατά το περιεχόμενό της. …». Περαιτέρω, στο άρθρο 14 του ίδιου ως άνω νόμου ορίζεται ότι: «1. Το συλλογικό όργανο συνεδριάζει νομίμως όταν στη σύνθεσή του μετέχουν, ως τακτικά ή αναπληρωματικά μέλη, περισσότερα από τα μισά των διορισμένων τακτικών μελών (απαρτία). Η απαρτία πρέπει να υπάρχει σε όλη τη διάρκεια της συνεδρίασης. Αν, κατά την πρώτη συνεδρίαση, διαπιστωθεί έλλειψη απαρτίας, το όργανο καλείται εκ νέου σε συνεδρίαση, η οποία πραγματοποιείται το νωρίτερο σε είκοσι τέσσερις (24) ώρες, στον ίδιο τόπο και με την ίδια ημερήσια διάταξη. Κατά τη συνεδρίαση αυτή, υπάρχει απαρτία αν μετέχουν στη σύνθεση τακτικά ή αναπληρωματικά μέλη που παριστούν τουλάχιστον το ένα τρίτο (1/3) του συνόλου των διορισμένων τακτικών μελών του και εν πάση περιπτώσει όχι λιγότερα των τριών (3) τακτικών ή αναπληρωματικών μελών. Στα τριμελή συλλογικά όργανα, για την ύπαρξη απαρτίας, απαιτείται η παρουσία και των τριών (3) τακτικών ή αναπληρωματικών μελών, 2. Ο πρόεδρος καθορίζει την ημέρα, την ώρα και τον τόπο των συνεδριάσεων και καλεί τα τακτικά και τα αναπληρωματικά μέλη να συμμετάσχουν. … 3. Τα αναπληρωματικά μέλη καλούνται προς αναπλήρωση απόντων ή κωλυόμενων μελών της ίδιας κατηγορίας, εκτός αν ο ορισμός τους δεν έχει γίνει κατά τέτοια αντιστοιχία. … 8. Η ημερήσια διάταξη συντάσσεται από τον πρόεδρο, ο οποίος λαμβάνει προς τούτο υπόψη του και απόψεις που τυχόν διατυπώνονται από μέλη του συλλογικού οργάνου. … 12. Ο πρόεδρος κηρύσσει την έναρξη και τη λήξη των συνεδριάσεων, διευθύνει τις εργασίες και φροντίζει για την εφαρμογή του νόμου και την εύρυθμη λειτουργία του συλλογικού οργάνου. …», στο δε άρθρο 15 ότι: «1. Οι αποφάσεις των συλλογικών οργάνων, αν ο νόμος δεν ορίζει διαφορετικά, λαμβάνονται με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών. … αν υπάρξει ισοψηφία, υπερισχύει η ψόφος του προέδρου … 4. Για τις συνεδριάσεις του συλλογικού οργάνου συντάσσεται πρακτικό, στο οποίο μνημονεύονται, ιδίως, τα ονόματα και η ιδιότητα των παριστάμενων μελών, ο τόπος και ο χρόνος της συνεδρίασης, τα θέματα που συζητήθηκαν με συνοπτική αλλά περιεκτική αναφορά στο περιεχόμενό τους, η μορφή και τα αποτελέσματα της ψηφοφορίας και οι αποφάσεις που λήφθηκαν. 5. Στο πρακτικό καταχωρίζονται οι γνώμες των μελών που μειοψήφησαν, σε περίπτωση δε φανερής ψηφοφορίας και τα ονόματα τούτων. 6. Αν πρόκειται για συνεδρίαση οργάνου προς διατύπωση απλής γνώμης, στο οικείο πρακτικό καταχωρίζονται υποχρεωτικώς όλες οι επί μέρους γνώμες που διατυπώθηκαν και τέθηκαν σε ψηφοφορία. 7. Το πρακτικό συντάσσεται από το γραμματέα και επικυρώνεται από τον πρόεδρο. 8. Η υπογραφή του προέδρου ή του αναπληρωτή του αρκεί για τη νόμιμη υπόσταση κάθε πράξης του συλλογικού οργάνου.».

7. Επειδή, από τις αναφερθείσες στην προηγούμενη σκέψη διατάξεις συνάγεται ότι η μη τήρηση ή η πλημμελής τήρηση της γνωμοδοτικής διαδικασίας, που προβλέπεται από τον νόμο, συνιστά παράβαση ουσιώδους τύπου της διαδικασίας (ΣτΕ 304/2017 σκ. 13, 3000/2014 σκ. 13, 1109/2009 σκ. 4, 2271/1998 σκ. 4). Τέτοια δε πλημμελή τήρηση της γνωμοδοτικής διαδικασία συνιστά και η παραβίαση των κανόνων για τη σύνθεση και τη λειτουργία των συλλογικών οργάνων που θεσπίζει ο Κώδικας Διοικητικής Διαδικασίας, οι οποίοι κανόνες είναι γενικής εφαρμογής και εφαρμόζονται και επί συλλογικών γνωμοδοτικών οργάνων. Εξάλλου, σύμφωνα με τις ως άνω διατάξεις, για την νόμιμη σύνθεση και τη διατύπωση έγκυρης γνώμης του συλλογικού οργάνου απαιτείται, μεταξύ άλλων, στις συνεδριάσεις του να μετέχουν τουλάχιστον τα μισά των τακτικών ή αναπληρωματικών μελών (απαρτία), η δε απαρτία πρέπει να τηρείται καθ' όλη τη διάρκεια της συνεδρίασης. Ο Πρόεδρος του συλλογικού οργάνου, μεταξύ άλλων, καθορίζει την ημέρα, την ώρα και τον τόπο των συνεδριάσεων, καλεί τα τακτικά και τα αναπληρωματικά μέλη να συμμετάσχουν, συντάσσει την ημερήσια διάταξη με τα θέματα που θα συζητηθούν κατά την συνεδρίαση, κηρύσσει την έναρξη και τη λήξη των συνεδριάσεων, διευθύνει τις εργασίες και φροντίζει για την εφαρμογή του νόμου και την εύρυθμη λειτουργία του οργάνου. Οι δε αποφάσεις λαμβάνονται κατόπιν ψηφοφορίας των παρόντων μελών, ενώ σε περίπτωση ισοψηφίας υπερισχύει η ψήφος του Προέδρου. Περαιτέρω, για τη νόμιμη υπόσταση της γνώμης απαιτείται αυτή να διατυπώνεται σε πρακτικό και επικυρώνεται και ούτως αποκτά νόμιμη υπόσταση με την υπογραφή του Προέδρου του συλλογικού οργάνου (ΣτΕ 1972/2019 σκ. 9, 715/2013 σκ. 4, 3648/2010 σκ. 7 κ.ά.). Ο έγγραφος αυτός τύπος συνιστά τον κανόνα έκδοσης διοικητικής πράξης (καθότι μόνο κατ’ εξαίρεση, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 16 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, και υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, θεωρούνται ως εκτελεστές οι προφορικές πράξεις της Διοίκησης, βλ. ΣτΕ Ολ. 1288/1992 σκ. 8, ΣτΕ 160/2015 σκ. 6, 317/2012 σκ. 5 κ.ά.), και είναι απαραίτητος για την πραγματοποίηση του δικαστικού ελέγχου ως προς την τήρηση των κανόνων σύνθεσης και λειτουργίας του γνωμοδοτικού οργάνου, οι οποίοι, άλλωστε, συνάπτονται, κατά τα προλεχθέντα, με τη νομιμότητα της γνώμης και, κατά προέκταση, με την τήρηση του ουσιώδους τύπου που απαιτείται για τη διαδικασία έκδοσης της εκτελεστής πράξης από το αποφασίζον όργανο.

[…] 10. Επειδή, με τα δεδομένα αυτά, το Δικαστήριο λαμβάνει, προεχόντως, υπόψη ότι το ως άνω πρακτικό της 3ης Γνωμοδοτικής Επιτροπής Μετανάστευσης Θεσσαλονίκης, κατ’ αποδοχή του οποίου εκδόθηκε η προσβαλλόμενη, απορριπτική του αιτήματος ανανέωσης άδειας διαμονής, απόφαση, δεν υπογράφεται νομίμως από τον, απόντα κατά την επίμαχη συνεδρίαση, Πρόεδρο της Επιτροπής, χωρίς να δύναται να θεωρηθεί ότι αυτός αναπληρώθηκε νομίμως, αφού δεν προκύπτει ότι κατά την συνεδρίαση προήδρευσε η αναπληρώτρια του, η οποία στην περίπτωση αυτή θα έπρεπε και να έχει υπογράψει το εν λόγω πρακτικό. Ο δε ισχυρισμός της Διοίκησης ότι ο Πρόεδρος της Γνωμοδοτικής Επιτροπής ενημερώθηκε πλήρως πριν να θέσει την υπογραφή του είναι απορριπτέος, ως νόμω αβάσιμος, καθότι δεν θεσπίζεται τέτοια δυνατότητα στις σχετικές διατάξεις του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας. Ενόψει αυτών, η εν λόγω γνωμοδότηση δεν απέκτησε νόμιμη υπόσταση, σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στην 7η σκέψη της παρούσας. Περαιτέρω, λαμβάνεται υπόψη ότι η ως άνω Επιτροπή ήταν εκ του νόμου υποχρεωμένη να λάβει υπόψη το βαθμό ένταξης του αιτούντος, προκειμένου να γνωμοδοτήσει επί του χαρακτηρισμού του ως στερούμενου διαβατηρίου. Ωστόσο, εν προκειμένω, παρότι διαπίστωσε, όλως επιγραμματικώς, ότι ο βαθμός ένταξης του αιτούντος στο κοινωνικό σύνολο είναι υψηλός, γνωμοδότησε αρνητικά ως προς τον χαρακτηρισμό του ως στερούμενου διαβατηρίου, χωρίς να παρατίθενται στο σκεπτικό του οικείου πρακτικού οποιεσδήποτε ειδικότερες σταθμίσεις στις οποίες προέβη το ως άνω συλλογικό όργανο για το συμπέρασμα αυτό. Τέλος, δεν προκύπτει ότι λήφθηκαν υπόψη και συνεκτιμήθηκαν αρκούντως από τη Γνωμοδοτική Επιτροπή τα προσκομισθέντα από τον αιτούντα έγγραφα, μεταξύ των οποίων: α) οι άδειες διαμονής του για τα έτη 2014 έως 2018, β) η από 14-7-2019 εκτύπωση του ατομικού λογαριασμού ασφαλισμένου από το e-ΕΦΚΑ για τα έτη από το 2008 έως το 2019, γ) οι πράξεις διοικητικού προσδιορισμού του φόρου του αιτούντος για τα έτη από το 2008 έως το 2019, δ) το πιστοποιητικό φοίτησης σε ελληνικό σχολείο, […] στ) το από 14-6-2019 έγγραφο του Προξένου της Πρεσβείας της Δημοκρατίας της … στην Αθήνα. Λόγω των ανωτέρω πλημμελειών της γνωμοδότησης, το Δικαστήριο άγεται στην κρίση ότι υφίσταται παράβαση ουσιώδους τύπου της διαδικασίας που προηγήθηκε της έκδοσης της προσβαλλόμενης απόφασης, η οποία είναι ακυρωτέα για το λόγο αυτό, κατά τα βασίμως προβαλλόμενα. Παρέλκει δε η έρευνα των λοιπών προβαλλόμενων λόγων ακύρωσης.

[…] Δέχεται την αίτηση ακύρωσης.


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου